Ẩm thực dưỡng sinh (p1)

Ăn uống là một vấn đề sống còn của con người. Không ăn uống thì chết nhưng ăn uống sai lầm, không điều độ cũng sinh bệnh, đôi khi dẫn đến cái chết một cách nhanh chóng.

Do đó có câu: “Bệnh tòng nhập khẩu” (Bệnh theo miệng mà vào).

Bài viết này đề cập đến một số nguyên tắc về ăn uống, hướng dẫn chung về cách phòng và trị bệnh thông qua ăn uống, cảnh báo về việc lạm dụng đồ ăn thức uống và sinh hoạt sai lầm thường xuyên sẽ dẫn đến bị bệnh.

Trước hết là một số nguyên tắc chung:

1. Ăn uống điều độtiết chế, bời vì ăn nhiều cũng bị bệnh mà ăn ít cũng bị bệnh.

2. Ăn uống sao cho trong cơ thể được quân bình âm dương. Ví dụ:
– Người tạng hàn thì đừng ăn thức ăn mát.
– Người tạng nhiệt thì tránh thức ăn có tính nóng.

3. Phải biết dùng thức ăn bổ dưỡng thích hợp với tạng của mình. Không nên lạm dụng, ăn nhiều đồ bổ quá. Lấy ví dụ cây mà bón nhiều phân nhưng quên tưới nước có thể sẽ mau chết hơn.

Một số thức ăn cần thận trọng khi sử dụng

Một số loại thức ăn, thức uống thường được sử dụng tưởng là có lợi cho sức khỏe để cho khoái khẩu, không dè nó là thủ phạm gây một số bệnh hay mắc phải và rất khó chữa (vì không biết thủ phạm). Đó là nước đá, nước dừa, nưóc chanh, nước mía, sữa hộp, nước sâm, nước ngọt đóng chai (nói chung là thức uống công nghiệp).

1. Nước đá: Đây là sản phẩm công nghiệp nhiều người tiêu thụ nhất và cũng chính vì vậy mà hậu quả của nó càng to lớn, nhất là khi không ý thức được cái hại của nó, nó hại như thế nào.

Tại sao lại có hại?

Nếu phân tích, ta sẽ thấy nước đá ở dạnh hình khối đặc và rất lạnh. Cơ thể ta vốn nóng, nhất là bên trong cơ thể. Do đó, khi uống nước đá vào nhiệt độ cơ thể sẽ bị xáo trộn, thường xuyên do thói quen uống nước đá sẽ sinh ra nhiều bệnh tật về sau.

Chai nước lọc để thường xuyên trong tủ lạnh, mỗi khi đi nắng về uống cho đã, thì đó là chai thuốc độc. Nó thường gây ra những bệnh sau đây:
– Nhức mỏi, cứng cổ và bả vai
– Đau lưng
– Thấp khớp
– U nhọt
– Suyễn
– Tiểu gắt, tiểu đỏ, đái dắt
– Viêm họng
– Trĩ, lòi đom…

Nếu ta biết hạn chế sử dụng hoặc cữ hẳn nước đá thì bệnh sẽ giảm rất nhiều, việc chữa trị của thầy thuốc sẽ hiệu quả hơn.

2. Nước dừa: Nhiều người theo Tây y cho nước dừa là thức uống lý tưởng vì có nhiều Vitamin, muối khoáng… nên có dịp là uống, nhất là những khi đi nắng hoặc trời nóng thì tha hồ uống. Có biết đâu rằng nước dừa rất âm cho nên uống nhiều sẽ tự động làm âm hóa cơ thể mình nên sau đó sinh ra: lạnh bụng, lạnh tay chân, yếu tim, trĩ nội, xuất huyết tiêu hóa, thấp khớp,… là những bệnh do lạnh sinh ra. Thật ra nước dừa uống ít thì giải nhiệt mà uống nhiều thì có hại.

3. Cam: Rất nhiều người lầm tưởng uống cam là bổ (vì có nhiều Vitamin C). Chẳng hạn, muốn bổ phổi thì uống nhiều cam tươi, cam vắt, cho thêm mật ong hay tròng đỏ trứng gà nữa… Thật ra nó chỉ đúng ở một số trường hợp bệnh nhất định như bệnh do nóng nhiệt trong mình. Còn đối với bệnh hư hàn, bệnh mạn tính như: suyễn hàn, thấp khớp, đau đầu kinh niên, huyết áp thấp, viêm xoang, viêm mũi dị ứng, cứng mỏi cổ, gáy, vai, đổ mồ hôi, lạnh chân tay, lạnh bụng, mệt tim, lả người,… đều phải nên tránh dùng cam tươi. Có nhiều bệnh mà thầy thuốc chữa hoài không hết cũng vì không dè bệnh nhân hay dùng nhiều cam vắt mỗi ngày (vì tưởng cam là thuốc bổ, uống càng nhiều càng khỏe).

Thật ra cam và chanh cũng là trái cây có nhiều dược tính: hạ nhiệt, hạ áp, làm loãng máu, giãn mạch và trị được một số bệnh. Nhưng cần phải biết dùng cho đúng cách của nó. Còn dùng sai chỗ hoặc lạm dụng loại trái cây này thì dễ sinh các bệnh như: đau đầu kinh niên, hay bị cảm cúm, thấp khớp, mệt mỏi, đổ mồ hôi, suyễn hàn, bao tử lạnh, viêm mũi dị ứng, tiêu ra máu, viêm xoang, mỏi cổ, gáy, …

4. Sữa: Theo Tây y thì sữa (sữa đặc có đường) cũng như cam là loại thức ăn rất bổ dưỡng và cho bệnh nhân dùng rất tốt. Cho nên thói thường, hễ đi thăm bệnh ở bệnh viện, người ta cho cam hay sữa. Thật ra, đây là thói quen nên xét lại. Vì rằng sữa cũng như cam (đã nói ở phần trên) dùng không đúng sẽ có hại.

Thật vậy, sữa đặc có đường là một thức ăn bổ, nhiều Protein sản sinh nhiều calorie và có thể dùng thay thế sữa tự nhiên, nhưng cũng là thức ăn có hại vì chứa nhiều chất nhầy, chất ngọt, chất lòng trắng trứng (albumine). Do đó, nếu đang bị các bệnh đường hô hấp, đường ruột, đau dạ dày thì nên hạn chế sử dụng, vì sẽ làm cho tình trạng suyễn tăng nặng hơn, có đàm nhiều hơn, dễ tiêu chảy, …

Do đó, ta phải hạn chế dùng nhiều sữa, nhất là khi có bệnh về đường hô hấp, đường ruột,… (chú ý: Sữa mà chúng tôi đề cập ở đây không phải là sữa tươi, mà là sữa hộp tức là sữa đặc có đường thường dùng khi có bệnh).

Thế nên, tuy phải ăn để sống nhưng không biết cách ăn hoặc ăn quá nhiều sẽ sinh ra bệnh tật. Phần trên trình bày 4 thức ăn uống mà nhiều người hay lạm dụng vì nghĩ rằng nó bổ hoặc thích khẩu. Thật ra, dù là thức ăn bổ phải biết: thuốc bổ cũng là thuốc độc nếu không khéo sử dụng nó.

Ngoài ra còn các món ăn, thức uống cũng dễ sinh ra một số bệnh nhất là bệnh đường ruột, bệnh nhiễm trùng. Đó là nước mía, nước sâm, nước rau má, kem,… các loại trái cây bán trên các xe ba bánh ngoài đường như: thơm (dứa), cóc, ổi, dưa hấu, củ sắn (củ đậu), sơ-ri, …

Xin nhắc lại “bệnh tòng nhập khẩu”. Do đó, phải chịu khó và lựa chọn thức ăn, thức uống hàng ngày của mình, chịu khó chọn để ý xem cơ thể mình thích hợp với món ăn mà mình hay dùng không? Nếu ăn vào thấy khỏe là đúng và thấy có phản ứng bất lợi là sai. Thật ra một thức ăn kỵ với người này có thể kết hợp với người khác. Đó là tạngbệnh của mỗi người khác nhau. Cho nên chớ bắt chước người khác, cứ theo dõi, hễ thấy thích hợp với mình là tốt cho bệnh của mình và cứ thế dùng, nhưng nếu có hại thì phải ngưng ngay và điều chỉnh lại.